Pokrzywa zwyczajna roślina, którą wszyscy omijają, a nie powinni

pokrzywa

Udostępnij artykuł, dzięki temu przeczyta go więcej osób.

Trudno o roślinę bardziej rozpoznawalną i jednocześnie pogardzaną. Pokrzywa, bo o niej mowa jest chyba najpopularniejszym zielskiem,  które każdy rozpozna, bo już od dziecka wiadomo, że parzy. Największym paradoksem jest to, że pokrzywa zwyczajna (łac. Urtica dioica L.) jest jednym z najbardziej wszechstronnych i skutecznych ziół leczniczych. Opinia ta nie jest ani trochę przesadzona. Zaraz przekonacie się sami.

Surowiec zielarski

Surowcem zielarskim są: liście (łac. Folium Urticae), korzenie z kłączami (łac. Rhizoma cum radicibus Urticae) i  ziele (łac. Herba Urticae). Ponieważ pokrzywa rośnie na brzegach lasów, przy zabudowaniach, na gruzowiskach, w zaniedbanych ogrodach, można zbierać ją samemu i przygotowywać z niej różne preparaty.

pokrzywa

Jak zbierać pokrzywę?

  • Liście zbiera się od maja do września w rękawiczkach i pozostawia, aby zwiędły, bo wtedy tracą właściwości parzące. Po oderwaniu ich od łodyg rozkładamy je do wysuszenia cienką warstwą a następnie składamy do płóciennych woreczków lub papierowych toreb i przechowujemy w suchym i przewiewnym miejscu. Najlepsze są liście zebrane przed kwitnieniem, ale można je pozyskiwać również latem i jesienią.
  • Ziele najlepiej zbierać  wiosną, kiedy ma największe walory lecznicze i smakowe, surowiec letni i jesienny zawiera więcej krzemionki, a łodygi zbierane w tym okresie mają mocne włókna, dlatego wtedy najbardziej do wykorzystania  nadają się liście, ale można również zebrać kwiaty i owoce. Ziele suszy się w temperaturze 40 stopni C.
  • Korzenie z kłączami wykopuje się wczesną wiosną lub późną jesienią. Po umyciu suszy się je w temperaturze do  50 stopni C i przechowuje potem podobnie jak liście.
  • Pokrzywę należy suszyć szybko, ale nie na na słońcu, aby straty właściwości leczniczych były jak najmniejsze.

Co zawiera pokrzywa?

Ziele zawiera:

  • kwasy organiczne
  • witaminy: B2, C, K,
  • kwas pantotenowy
  • flawonoidy
  • garbniki
  • karotenoidy
  • aminy
  • sole mineralne – związki żelaza, potasu, wapnia, rozpuszczalną krzemionkę
  • kwas mrówkowy
  • chlorofil
  • białko
  • lecytyna
  • celuloza
  • tłuszcz
  • serotonina

Korzenie z kłączami zawierają:

  • garbniki
  • kwasy organiczne
  • substancje śluzowe
  • sole mineralne
  • krzemionkę
  • białko
  • ceramidy

Działanie i zastosowanie

Ziele i liść pokrzywy

Działa moczopędnie, a co za tym idzie pomaga wydalać toksyczne produkty przemiany materii, w tym mocznika. Jest to wykorzystywane w leczeniu kamicy moczowej i zakażeniach dróg moczowych. Związki zawarte w pokrzywie działają także przeciwobrzękowo, dlatego polecana jest przy nadciśnieniu i niewydolności krążenia. Pobudza także krążenie krwi, dlatego powinny ją stosować osoby mające zimne stopy i ręce. Zawarta w niej witamina K pomaga hamować krwawienia. Polecana jest też na hemoroidy. Obniża poziom cukru we krwi, dlatego dobra jest dla diabetyków. Przyspiesza procesy krwiotwórcze. Zawiera żelazo, dlatego powinno się ja używać  przy anemii i po krwotokach. Leczy także stany zapalne w przewodzie pokarmowym. Szczególnie pomocna jest w chorobach trzustki. Ma działanie odżywcze i poprawia odporność. Polecana jest też na reumatyzm. Docenią ją także osoby cierpiące na przewlekłe choroby skóry, gdyż poprawia przemianę materii i działa odtruwająco. Można nią leczyć trudno gojące się rany. Zewnętrznie poleca się z niej płukanki na łojotok, łupież, wzmocnienie włosów. Dlatego też dodaje się jej wyciągi do kremów, toników i szamponów.

pokrzywa

Korzeń i kłącze pokrzywy

Wiele zastosowań tych części tej rośliny pokrywa się z tymi opisanymi wyżej, ale proporcje związków powodują także nieco inne zastosowania. Związki w nich zawarte  są wykorzystywane w leczeniu chorób prostaty (np. przerost gruczołu krokowego). Poleca się je także na obniżoną odporność. Także pomagają na choroby dermatologiczne, poprawiają przemianę materii. Dobrze działają na włosy i paznokcie. Pomagają w odchudzaniu. Polecane są cukrzykom. Działanie moczopędne wykorzystywane jest w leczeniu stanów zapalnych w obrębie dróg moczowych oraz kamicy moczowej. Stosuje się je u osób cierpiących na artretyzm i reumatyzm. Poleca się je także na przeziębienia oraz stany zapalne zatok. Preparaty z tych części pokrzywy stosuje się też przy nadczynności tarczycy oraz  w medycynie sportowej.

Uwaga!!!

  • Pokrzywę należy stosować ostrożnie z lekami na cukrzycę, ponieważ wzmaga ich działanie.
  • Wpływa również na obniżenie  ciśnienia krwi, ponieważ zwiększa wydalanie moczu.
  • Zawiera witaminę K , dlatego osłabia działanie leków zmniejszających krzepliwość krwi;  to działanie może być niebezpieczne w ciąży ze względu na zaburzenia ukrwienia macicy.
  • Starsze liście pokrzywy zawierają związek drażniący nerki.
  • W dużych dawkach może ona wywoływać problemy żołądkowe.
  • Nie powinno się też jej stosować bez przerwy dłużej niż 4 tygodnie.
  • Wykorzystywanie pokrzywy w poważnych chorobach takich jak cukrzyca, reumatyzm, przerost gruczołu krokowego powinno być zawsze konsultowane z lekarzem.
  • Przeciwwskazaniem do stosowania preparatów z pokrzywy są niektóre choroby kobiece, dlatego jej stosowanie powinno być konsultowane z lekarzem.
  • Preparaty z pokrzywy mogą wywoływać alergie.

pokrzywa

Pokrzywa w kuchni

Świeża, młoda pokrzywa może być dodawana do sałatek. Jest polecana ze względu na duże walory odżywcze. Zerwana i nieco zwiędnięta pokrzywa nie parzy. Można ją też dodawać do zup i kiszonek. Ciekawostką jest, że kury, które karmione  świeżą pokrzywą znoszą jajka o intensywniejszej barwie żółtka.

Kliknij poniżej "Lubię to", dzięki temu będziesz informowany o nowościach na blogu.

pokrzywa

Zupa z pokrzywy Źródło: Wikipedia

Pokrzywa w ogrodzie.

Stosowana jest jako środek poprawiający wzrost roślin i jako naturalny pestycyd.

Jak stosować pokrzywę?

Najczęściej stosuje się:

  • napar z liści i korzeni
  • odwar z liści
  • sok z liści

Pokrzywa jest bardzo niesmaczna, dlatego lepiej ją łączyć z innymi ziołami: rumiankiem, nagietkiem lub kasztanowcem. Można również kupić w aptece lub zielarni gotowe mieszanki ziół fix  albo preparaty w postaci granulatu lub kapsułek. Mają one zastosowanie w leczeniu chorób reumatycznych, pomocniczo w cukrzycy i in. Przy stosowaniu mieszanek ziołowych należy sprawdzać, czy nie jesteśmy uczuleni na jakieś zioło, które wchodzi w jej skład poza pokrzywą.

To tylko podstawowe sposoby wykorzystywania pokrzywy. Można z niej też robić ziołomiody, maceraty, intrakty, wyciągi i wiele innych. Jest ich tyle, że można im poświęcić niejeden wpis. I na pewno do nich wrócę, bo pokrzywa jest ziołem bardzo ważnym i warto o nim pamiętać. Mnogość zastosowań to wynik skuteczności tej rośliny i jej wszechstronności. Jeśli mamy dostęp do surowca zielarskiego dobrej jakości to przy pewnej dozie wysiłku możemy wykonać swoje preparaty. Innym prostszym rozwiązaniem jest kupno gotowych preparatów. Zwracajcie wtedy uwagę na etykiety (daty ważności, chemiczne dodatki, konserwanty itp.) oraz wybierajcie sprawdzonych, rzetelnych producentów.

Przepisy

Napar z liści:  Szklanką wrzątku zalać 1 łyżkę suszonych liści pokrzywy i odstawić na 15 minut. Potem przecedzić i wypić w 2 – 3  porcjach w ciągu dnia.

Odwar z liści: Szklanką wody zalać 1 łyżkę suszonych liści i gotować przez 5 minut. Przecedzić i stosować do płukania włosów.

Sok z liści: Przygotować go można w sokowirówce ze świeżych liści i bez używania żadnych konserwantów przechowywać przez kilka dni w lodówce. Jeśli do tego soku dodamy nieco miodu to otrzymamy bardzo dobre lekarstwo, które wzmacnia organizm i działa zapobiegawczo w przypadku grypy i przeziębień.  Świeży sok (bez dodatku miodu) można stosować do wcierania we włosy po umyciu, do pielęgnacji skóry twarzy i szyi albo robić z niego okłady na rany, wypryski, owrzodzenia,  zmiany łuszczycowe, trądzik. Sok doustnie można stosować  tylko przez dwa tygodnie i najwyżej 2 razy w kwartale. Przerwy pomiędzy kuracjami powinny wynosić 1-3 tygodni.

Napar z korzeni:  Szklanką wrzątku zalać 1 łyżkę suszonych korzeni pokrzywy i odstawić na 20 minut. Potem przecedzić i wypić w 2 – 3  porcjach w ciągu dnia. Można też taki napar  stosować do wcierania we włosy lub do pielęgnacji skóry.

pokrzywa

Suszone ziele pokrzywy zwyczajnej. Źródło: Wikipedia

Jak widać pokrzywa mimo swojej powszechności występowania i negatywnej opinii wynikającej z dotkliwego parzenia podczas dotykania jej, jest rośliną mającą bardzo szerokie zastosowanie,  duże walory odżywcze i zdrowotne i powinna być szeroko wykorzystywana w lecznictwie jak i kulinarnie.  Wbrew negatywnym skojarzeniom ma nam bardzo wiele do zaoferowania. Okazuje się, że takich swojskich, pogardzanych wręcz roślin, które są niesamowicie skuteczne na wiele chorób jest całkiem sporo. Korzystajmy z nich jak najczęściej!

 

Udostępnij artykuł, dzięki temu przeczyta go więcej osób.

Zobacz także

Znane, lubiane ale rzadko wykorzystywane… stokrotki

Rzep, do którego warto się przyczepić

Chwast, który leczy i pielęgnuje

Mniszek lekarski lekarstwo, które wszędzie rośnie

Dobry miód?

GIF wycofuje serię leku na przeziębienie

Wycofany popularny lek- decyzja GIF

Wycofane leki – Decyzje GIF w sprawie wadliwych serii

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Nasza strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować stronę do twoich potrzeb. Każdy może zaakceptować pliki cookies albo ma możliwość wyłączenia ich w przeglądarce, dzięki czemu nie będą zbierane żadne informacje.

Czytaj więcej