Autor: aptekarzradzi.pl | 7 kwietnia 2018 | zioła
Autor: aptekarzradzi.pl | 7 kwietnia 2018 | zioła
Wiosną natura obdarza nas wieloma darami, które pozytywnie wpływają na zdrowie. Szczególnie interesujące są te, które pochodzą z brzozy brodawkowatej (łac. Betula verrucosa, syn. Betula pendula), jednego z najbardziej rozpoznawalnych i popularnych drzew.
Do surowców zielarskich pozyskiwanych z brzozy należą: liście (Folium Betulae), pąki (Gemmae Betulae), kora (Corex Betulae), sok (Soccus Betulae recens) oraz czyr brzozowy (grzyb pasożytujący na tym drzewie). Surowce te zbiera się w różnych porach roku, choć głównie wiosną.
Pąki brzozy pozyskuje się najwcześniej, jeszcze przed ich rozwinięciem. Liście najlepiej zbierać, gdy są młode i lepkie – w maju lub później. Ważne, aby suszone liście zachowały zieloną barwę, dlatego zaleca się suszenie ich w temperaturze pokojowej. Korę zbiera się wczesną wiosną, na przedwiośniu lub jesienią, a następnie suszy w lekko podgrzanym piekarniku z otwartymi drzwiczkami.
Brzoza brodawkowata – skarbnica leczniczych właściwości
Brzoza brodawkowata (Betula verrucosa, syn. Betula pendula) to drzewo, które od wieków znajduje zastosowanie w ziołolecznictwie dzięki bogactwu swoich surowców zielarskich. Wykorzystuje się liście, pąki, korę, sok oraz grzyba pasożytującego na brzozie – błyskoporka podkorowego (Inonotus obliquus), zwanego także czyrem brzozowym.
Składniki aktywne w brzozie
Liście brzozy: flawonoidy (np. hiperozyd, rutozyd, kwercytryna), garbniki, saponiny, sole mineralne, trójterpeny (betulina), kwas askorbinowy. Pąki brzozy: flawonoidy (np. kemferol, rutyna, hiperozyd), kwas salicylowy, fitohormony, garbniki, witaminy (np. C, B, P). Kora brzozowa: trójterpeny (betulina, kwas betulinowy), saponiny, żywice. Sok z brzozy (oskoła): cukry, kwasy organiczne (np. salicylowy, cytrynowy), sole mineralne (magnez, potas, cynk), ksylitol, niewielkie ilości błonnika. Czyr brzozowy: sterole (inotodiol, lanosterol), polisacharydy, polifenole.
Działanie lecznicze
Liście brzozy: wykazują działanie moczopędne, napotne i wspomagają leczenie chorób skóry. Napary z liści pomagają w oczyszczaniu organizmu z toksyn oraz wspierają pracę nerek i wątroby. Pąki brzozy: działają żółciopędnie i regenerują skórę. Kora brzozy: ma działanie moczopędne, napotne, przeciwgorączkowe, a także uspokajające. Podczas spalania kory uzyskiwano sadzę do produkcji tuszu i farb. Sok z brzozy: oczyszcza organizm z toksyn, wspiera przemianę materii, poprawia perystaltykę jelit i wzmacnia odporność. Czyr brzozowy: ma właściwości immunostymulujące i przeciwnowotworowe.
Zastosowanie w lecznictwie
Brzoza znajduje szerokie zastosowanie w leczeniu:
kamicy nerkowej i żółciowej, stanów zapalnych dróg moczowych, artretyzmu, reumatyzmu, osłabienia i przeziębień.
Wyciągi z kory są skuteczne w obniżaniu ciśnienia krwi i leczeniu stanów zapalnych gardła. Napary można stosować zewnętrznie w leczeniu trądziku, łuszczycy czy wypadania włosów.
Przepisy na naturalne kosmetyki i lekarstwa
Oskoła (sok z brzozy): Uzyskany na wiosnę sok przechowujemy w lodówce maksymalnie 4 dni lub konserwujemy spirytusem. Płukanka na włosy: Szklankę suchych liści zalewamy wodą i spirytusem, macerujemy 10 dni, przecedzamy i stosujemy po myciu włosów. Napar z liści brzozy: Szklankę suszonych liści zalewamy wrzątkiem, ostudzamy, odcedzamy i stosujemy do kąpieli lub płukania włosów. Macerat z pąków brzozy: Rozdrobnione pąki zalewamy wodą z alkoholem, macerujemy i stosujemy do regeneracji skóry.
Brzoza w codziennym życiu
To niezwykle wartościowe drzewo dostarcza surowców, które są nie tylko skuteczne, ale i bezpieczne w stosowaniu. Wiosną, gdy przyroda budzi się do życia, brzoza oferuje swoje dary, pomagając w codziennej pielęgnacji zdrowia i urody.