Autor: aptekarzradzi.pl | 15 marca 2018 | zioła
Dziurawiec zwyczajny (łac. Hypericum perforatum) jest rośliną leczniczą o długiej tradycji stosowania. Współczesne badania potwierdzają jego skuteczność, jednocześnie odkrywając nowe możliwe zastosowania. O dziurawcu pisałam już wcześniej, poruszając jego właściwości w kontekście leczenia wątroby, interakcji z lekami oraz w artykule o ziołach wspomagających trawienie.
Flawonoidy, w tym m.in. hyperozyd, rutyna, kwercetyna i kwerycytryna, olejek eteryczny zawierający pinen i cineol, garbniki katechinowe, hipercynę (czerwony barwnik), antocyjany, kwasy takie jak nikotynowy i kawowy, fitosterole, żywice, karoten, azulen, cholinę, acetylocholinę, pektyny, witaminę C oraz sole mineralne. Surowcem zielarskim jest ziele (łac. *Herba Hyperici*).
Dziurawiec jest stosowany w leczeniu problemów żołądkowych oraz w schorzeniach wątroby, woreczka żółciowego i kamicy żółciowej. Pomaga również w dolegliwościach trzustki. Charakteryzuje się działaniem ściągającym, przeciwzapalnym, przeciwbakteryjnym i przeciwwirusowym, a także wspomaga leczenie biegunek. Dziurawiec jest skuteczny w terapii depresji i problemów ze snem, a także pomaga osobom wyczerpanym psychicznie, łagodząc stres i poprawiając nastrój. Jest polecany w przypadku wahań nastrojów, szczególnie w okresie klimakterium. Wspomaga przepływ krwi w naczyniach włosowatych i obwodowych, wzmacnia je oraz poprawia ich elastyczność. Pomaga również przy zmniejszonym wydalaniu moczu i zaburzeniach miesiączkowych, a także w leczeniu upławów (nasiadówki). Stosowany długotrwale, jest pomocny w leczeniu trądziku. Działa przeciwhistaminowo, dlatego jest polecany w alergiach. Zewnętrznie stosowany, pomaga w leczeniu ran, oparzeń, odmrożeń oraz hemoroidów. Może być używany w terapii bielactwa, a napar z dziurawca pomaga przy stanach zapalnych jamy ustnej. Związki zawarte w dziurawcu są także wykorzystywane w leczeniu onkologicznych oraz w kremach do pielęgnacji skóry.
Działanie dziurawca zależy od metody przygotowania jego preparatów.
Napar Napary z dziurawca zawierają głównie związki rozpuszczalne w wodzie, takie jak flawonoidy i fenolokwasy, i działają głównie na:
przewód pokarmowy: rozkurczowo, żółciopędnie i żółciotwórczo, błony śluzowe i skórę: ściągająco, przeciwzapalnie i dezynfekująco.
Jak przygotować napar? Zalewamy 1 łyżeczkę suszonego ziela szklanką wrzącej wody, pijemy 2-3 razy dziennie po pół szklanki.
Wyciągi olejowe Wyciągi olejowe są stosowane w leczeniu depresji i w dermatologii.
Jak przygotować wyciąg olejowy? Zwilżamy szklankę świeżego lub suchego ziela spirytusem, następnie zalewamy 5 szklankami ciepłego oleju (np. słonecznikowego, lnianego, z ostropestu lub oliwy) i odstawiamy do odparowania płynów. Po tym czasie wyciskamy olej przez gazę, a potem przez watę. Tak przygotowany wyciąg olejowy stosujemy do okładów na skórę, w kremach, maseczkach do włosów i skóry głowy.
Wyciągi alkoholowe (tinctury i intrakty) Wyciągi alkoholowe stosowane są w leczeniu schorzeń przewodu pokarmowego i depresji.
Jak przygotować wyciąg alkoholowy? Zalewamy 100 g ziela 0,5 l spirytusu 70%, odstawiamy na tydzień, a następnie przecedzamy i przechowujemy w ciemnej butelce. Pić 2 razy dziennie po 5 ml rozpuszczonego wyciągu w pół szklanki wody.
Po zażyciu dziurawca należy unikać opalania, ponieważ może to prowadzić do poparzeń skóry. Świeży dziurawiec może powodować reakcje alergiczne u niektórych osób. Osoby z poważnymi chorobami nerek i wątroby nie powinny go stosować. Nie należy go łączyć z glikozydami naparstnicy, tefiliną, ani cyklosporynami. Dziurawiec może osłabiać działanie doustnych środków antykoncepcyjnych i leków przeciwzakrzepowych, przyspieszając ich metabolizm w wątrobie. O interakcjach dziurawca z lekami pisałam już wcześniej.
Dziurawiec to jedno z najbardziej znanych ziół leczniczych, które stosowane jest od wieków. Współczesne badania potwierdzają jego skuteczność. Warto jednak pamiętać, że forma leku ma kluczowe znaczenie dla efektu terapeutycznego. Na przykład napar i wyciąg olejowy, mimo że pochodzą z tego samego surowca, mają zupełnie różne właściwości.